Hướng dẫn tính thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu chi tiết

Việc tính thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu tương đối phức tạp do các mặt hàng này còn phải chịu thêm thuế nhập khẩu. Căn cứ xác định giá tính thuế cũng có sự khác nhau dựa trên từng mặt hàng và đặc điểm của cơ sở nhập khẩu. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn phương pháp tính thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu một cách đầy đủ nhất.

1. Các mặt hàng nhập khẩu chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Theo quy định tại Điều 2 Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2025, đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu là những loại hàng hoá, dịch vụ không thật cần thiết cho cuộc sống của con người hoặc gây tác động xấu đến môi trường, sức khỏe con người như:

• Thuốc lá điếu, xì gà và chế phẩm khác từ cây thuốc lá dùng để hút, hít, nhai, ngửi, ngậm;
• Rượu;
• Bia;
• Xe có gắn động cơ dưới 24 chỗ, bao gồm: xe ô tô chở người; xe chở người bốn bánh có gắn động cơ; xe ô tô pick-up chở người; xe ô tô pick-up chở hàng cabin kép; xe ô tô tải VAN có từ hai hàng ghế trở lên, có thiết kế vách ngăn cố định giữa khoang chở người và khoang chở hàng
• Xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh có dung tích xi lanh trên 125cm3;
• Máy bay, trực thăng, tàu lượn và du thuyền;
• Xăng các loại;
• Điều hoà nhiệt độ công suất trên 24.000 BTU đến 90.000 BTU trừ loại theo thiết kế của nhà sản xuất chỉ để lắp trên phương tiện vận tải bao gồm ô tô, toa xe lửa, máy bay, trực thăng, tàu, thuyền. Trường hợp tổ chức, cá nhân sản xuất bán hoặc tổ chức, cá nhân nhập khẩu nhập tách riêng từng bộ phận là cục nóng hoặc cục lạnh thì hàng hóa bán ra hoặc nhập khẩu (cục nóng, cục lạnh) vẫn thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt như đối với sản phẩm hoàn chỉnh (máy điều hoà nhiệt độ hoàn chỉnh)
• Bài lá;
• Vàng mã, hàng mã, không bao gồm hàng mã là đồ chơi trẻ em và đồ dùng dạy học;
• Nước giải khát theo Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) có hàm lượng đường trên 5g/100mL

Xem chi tiết danh sách các mặt hàng chịu thuế tiêu đặc biệt.

2. Cách tính thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu

Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với hàng hóa nhập khẩu được xác định theo phương pháp tính thuế tương ứng với từng loại hàng hóa. Cụ thể:

Trong đó:

Như vậy:

• Trường hợp áp dụng phương pháp tính thuế theo tỷ lệ phần trăm, số thuế phải nộp được xác định trên cơ sở giá tính thuế và thuế suất
• Trường hợp áp dụng phương pháp tính thuế tuyệt đối thì căn cứ vào lượng hàng hóa chịu thuế và mức thuế tuyệt đối.

Giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt: Đối với hàng hóa sản xuất trong nước, hàng hóa nhập khẩu là giá do tổ chức, cá nhân sản xuất, tổ chức, cá nhân nhập khẩu bán ra. Cụ thể:

• • Đối với hàng hóa bán ra, trừ thuốc lá, giá tính thuế TTĐB được xác định bằng giá bán chưa có thuế giá trị gia tăng (GTGT), sau khi trừ thuế bảo vệ môi trường (nếu có), chia cho 1 cộng thuế suất thuế TTĐB.
  • Đối với thuốc lá, giá tính thuế TTĐB được xác định bằng giá bán chưa có thuế GTGT sau khi trừ thuế tuyệt đối đối với thuốc lá, chia cho 1 cộng thuế suất thuế TTĐB. Khi xác định giá tính thuế đối với thuốc lá, không được trừ các khoản đóng góp bắt buộc và kinh phí hỗ trợ theo quy định.
  • Trường hợp hàng hóa chịu thuế TTĐB được tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu bán thông qua doanh nghiệp trực thuộc hạch toán phụ thuộc, giá làm căn cứ tính thuế TTĐB là giá bán ra của doanh nghiệp hạch toán phụ thuộc.
  • Trường hợp bán hàng thông qua đại lý bán đúng giá do tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu quy định và đại lý chỉ hưởng hoa hồng, giá làm căn cứ tính thuế TTĐB là giá bán do tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu quy định trước khi trừ hoa hồng.
  • Trường hợp hàng hóa chịu thuế TTĐB được bán cho doanh nghiệp kinh doanh thương mại có quan hệ liên kết với doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu hoặc với doanh nghiệp kinh doanh thương mại khác thuộc cùng nhóm công ty, giá bán làm căn cứ tính thuế TTĐB không được thấp hơn 7% so với giá bán bình quân của các doanh nghiệp kinh doanh thương mại mua trực tiếp từ doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu.
  • Trường hợp tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu thành lập nhiều doanh nghiệp kinh doanh thương mại trung gian có quan hệ công ty mẹ, công ty con hoặc có quan hệ liên kết, giá làm căn cứ tính thuế TTĐB cũng không được thấp hơn 7% so với giá bán bình quân của các doanh nghiệp kinh doanh thương mại trung gian khi bán cho doanh nghiệp kinh doanh thương mại không có quan hệ liên kết với tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu. Đối với xe ô tô, giá bán bình quân dùng để so sánh là giá bán xe chưa bao gồm các thiết bị, phụ tùng được doanh nghiệp thương mại lắp đặt thêm theo yêu cầu của khách hàng.
  • Việc xác định quan hệ liên kết giữa doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu và doanh nghiệp kinh doanh thương mại được thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

Xem chi tiết: Cách hạch toán thuế TTĐB chính xác

Ngoài thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, hàng hóa nhập khẩu còn chịu thêm thuế GTGT. Thuế GTGT hàng nhập khẩu sẽ được tính với giá tính thuế bao gồm cả thuế nhập khẩu và thuế tiêu thụ đặc biệt.

3. Một số mặt hàng nhập khẩu không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Thuế tiêu thụ đặc biệt hàng nhập khẩu không áp dụng cho các loại hàng hóa sau:

a) Hàng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại; quà tặng cho cơ quan tổ chức nhà nước, quà biếu, quà tặng cho cá nhân tại Việt Nam theo mức quy định của Chính phủ; cụ thể là:

• Hàng viện trợ nhân đạo, hàng viện trợ không hoàn lại, bao gồm cả hàng hóa nhập khẩu bằng nguồn vốn viện trợ không hoàn lại được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
• Quà tặng của các tổ chức, cá nhân ở nước ngoài cho các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức chính trị xã hội – nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội – nghề nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân;
• Quà biếu, quà tặng cho cá nhân tại Việt Nam theo định mức quy định của pháp luật.

b) Hàng hóa vận chuyển quá cảnh hoặc mượn đường qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam, hàng hóa chuyển khẩu theo quy định của Chính phủ;

c) Hàng tạm nhập khẩu, tái xuất khẩu  không phải nộp thuế nhập khẩu trong thời hạn theo quy định của pháp luật;Trường hợp quá thời hạn tái xuất khẩu, tái nhập khẩu hoặc bán ra hoặc thay đổi mục đích sử dụng trong thời hạn tạm nhập khẩu, tạm xuất khẩu thì tổ chức, cá nhân kinh doanh phải nộp thuế tiêu thụ đặc biệt;

d) Đồ dùng của tổ chức, cá nhân nước ngoài theo tiêu chuẩn miễn trừ ngoại giao; hàng mang theo người trong tiêu chuẩn hành lý miễn thuế; hàng nhập khẩu để bán miễn thuế theo quy định của pháp luật;

e) Hàng hoá nhập khẩu từ nước ngoài vào khu phi thuế quan.

Xem chi tiết tại bài viết: Đối tượng không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Kết luận

Trên đây là những thông tin quan trọng mà kế toán doanh nghiệp cần nắm được khi hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt hàng xuất khẩu. Từ đó, chấp hành và vận dụng các quy định thuế một cách chính xác, hợp lý cho doanh nghiệp. Việc lựa chọn và ứng dụng phần mềm kế toán hiện đại như phần mềm kế toán online MISA AMIS không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý thuế, mà còn mang đến giải pháp thông minh trong công tác kế toán. Phần mềm kế toán online MISA AMIS tích hợp công nghệ AI, giúp tự động hóa các nghiệp vụ liên quan đến thuế, từ việc khấu trừ thuế, điều chỉnh tăng giảm thuế, đến việc kê khai và nộp thuế cho cơ quan Thuế.

Các tính năng nổi bật của phần mềm bao gồm:

• Tự động hóa các nghiệp vụ thuế: Tính toán, khấu trừ thuế, điều chỉnh tăng giảm thuế, kê khai và nộp thuế cho cơ quan Thuế.
• Ứng dụng công nghệ AI: Giúp tối ưu hóa quy trình kế toán, giảm thời gian làm việc và đảm bảo độ chính xác cao.
• Tăng năng suất làm việc: Giảm thiểu lỗi tính toán, tăng cường hiệu quả trong mỗi kỳ lập báo cáo thuế.
• Giải pháp kế toán toàn diện: MISA AMIS cung cấp giải pháp quản lý tài chính kế toán đơn giản, thông minh, an toàn và chính xác.

Anh/Chị Chủ doanh nghiệp, Kế toán doanh nghiệp hãy đăng ký ngay phần mềm kế toán online MISA AMIS để trải nghiệm những lợi ích vượt trội từ công nghệ AI trong quản lý tài chính kế toán.

Dùng thử miễn phí